Pieczone kasztany, którymi pachnie cała Lizbona – dlaczego warto spróbować kasztanów w Lizbonie?

Kasztany jadalne pieczone gotowane Portugalia Lizbona Lisbona przepisy smak foto opis

Czy Lizbona i Portugalia kojarzą się z kasztanami? Tak, w szczególności, gdy spacerując uliczkami Lizbony, co chwilę jesteśmy skąpani w dymie pieczonych kasztanów, a ich sprzedawców znajdziemy wszędzie. W połowie października w Portugalii rozpoczyna się sezon na kasztany, nie tylko pieczone kasztany, ale kasztany jadalne podane w różnej formie – gotowane, jako desery, słone lub słodkie dodatki, czy po porostu surowe. Wiąże się to ze zbiorami kasztanów, które rozpoczynają się w połowie października i przez jesienno-zimowe miesiące królują na ulicach Lizbony i innych miast Portugalii.

justify;">Podpowiadamy, dlaczego warto spróbować kasztanów jadalnych w Lizbonie, jak one smakują oraz jak się je podaje. Prezentujemy również kilka przepisów na kasztany jadalne, gdyż bez problemu kasztany przyrządzimy samodzielnie w domu, a kupić je możemy praktycznie w sklepie. Na koniec pokażemy również, dlaczego warto jeść kasztany, bo jak się okazuje jest to bardzo zdrowa i wartościowa potrawa, a będąc w Lizbonie pod koniec roku nie unikniemy spotkania z pieczonymi kasztanami.

Czym jest kasztan jadalny?

Kasztan jadalny to po łacinie Castanea sativa Mill, a jest to gatunek rośliny, która występuje w całej Europie Zachodniej, w której to została rozpowszechniona przez Rzymian. Kasztany jadalne spotkamy od Portugalii przez całą Europę Zachodnią, aż do Azji Mniejszej i Kaukazu. W Polsce kasztan jadalny występuję jedynie sporadycznie, głównie w ogrodach botanicznych, ze względu na zbyt niskie temperatury.

W Portugalii drzewa kasztana jadalnego spotkamy często, w szczególności na północy Portugalii – okolice miast Chaves, Murca i Vila Pouca de Aguiar. Kasztanowce jadalne osiągają wysokości do 35 metrów, a pnie mają pokryte brunatną, głęboko spękaną korowiną.

Kasztany jadalne pieczone gotowane Portugalia Lizbona Lisbona przepisy smak foto opis
Surowe kasztany mają delikatną, brązową skórkę

Jak wygląda kasztan jadalny?

Owoc kasztana jadalnego ma rodzaj orzechu. Owoc okrywa kopuła, na której znajdują się liczne ostre kolce. Kopuła pęka 3 lub 4 klapami, a w środku znajdują się 2 lub 3 nasiona. Sam orzech jest pokryty brązową skórką, która jest cienka i łatwo przecinalna. Na szczycie kasztana jadalnego znajduje się zaschnięta szyjka słupka. Miąższ jest biały lub biało-kremowy, zbity i łatwo się kruszący. Kasztany jadalne dojrzewają w drugiej połowie października.

Kasztany jadalne pieczone gotowane Portugalia Lizbona Lisbona przepisy smak foto opis
W takiej formie kasztany nadają się już do jedzenia

Pieczone kasztany w Lizbonie

Od połowy października na ulice Lizbony i innych miast Portugalią wyjeżdżają specjalne wózki, w których pieczone są właśnie kasztany jadalne, a dym z nich wydobywający się ciągnie się głównymi ulicami Lizbony, którymi przemierzają turyści i mieszkańcy. Porcja kasztanów (dúzia, czyli tuzin), kosztuje 2-2,5€, a mała porcja, czyli 6 sztuk 1€.  Dostajemy je w specjalnych torebkach lub tubach z białych kartek, a kiedyś były serwowane po prostu w tubach przygotowanych ze starych gazet.

Kasztany podawane są oprószone gruboziarnistą solą, a rożek ciepłych kasztanów świetnie nie tylko smakuje, ale również doskonale rozgrzewa dłonie w zimniejsze wieczory lub jesienno-zimowe dni. Wózki z pieczonymi kasztanami spotkamy na głównych skrzyżowaniach całej Lizbony, przy traktach turystycznych, obok pomników, czy głównych atrakcji turystycznych przez cały okres jesieni i zimy. Nie będzie zatem żadnego problemu, by kupić i spróbować kasztanów, czy to na Rua Augusta, placu Rossio, obok Klasztoru Hieronimitów lub Oceanarium. W szczególności dużo sprzedawców pieczonych kasztanów znajdziemy w dzielnicy Baixa, a na każdym wózku znajdziemy napis „quentes e boas”, co znaczy ciepłe i dobre.

Kasztany jadalne pieczone gotowane Portugalia Lizbona Lisbona przepisy smak foto opis
Ciepłe i dobre! Pieczone kasztany na ulicach Lizbony

Jak smakują pieczone kasztany jadalne?

Pieczone kasztany powinno się spożywać ciepłe, gdyż wtedy najłatwiej je obrać ze skórki, a i podobno smakują najlepiej. Mają one słodkawy smak, pomiędzy słodkimi ziemniakami (batatami) oraz orzechami laskowymi lub włoskimi. Są podawane oprószone gruboziarnistą solą, która dobrze komponuje się z nimi tworzą ciekawy słodko-słony smak.

Dlaczego warto jeść kasztany jadalne?

  • są doskonałym źródłem energii, gdyż zawierają dużo skrobi
  • kasztany jadalne, to doskonałe źródło minerałów – m.in. potasu, magnezu oraz wapnia, cynku i fosforu.
  • mają w sobie również sporo witaminy C, na przykład 100 gram kasztanów jadalnych ma tyle samo witaminy C, co jednak cytryna
  • mają duże ilości błonnika, więc są idealnym rozwiązaniem zaspokajającym głód
  • nie zawierają w sobie glutenu
Kasztany jadalne pieczone gotowane Portugalia Lizbona Lisbona przepisy smak foto opis
Pieczone kasztany czekają na klientów

Jak przyrządzić kasztany jadalne – przepisy

Kasztany jadalne możemy spożywać pod rozmaitymi formami oraz przygotowywać je w różne sposoby. Możemy z kasztanów jadalnych przygotować mąkę, pastę, kompot, nadzienia, dodatki do potraw, desery lub poddać je rozmaitej obróbce termicznej, a także spożywać je na surowo. Ważne, aby kasztany były świeże, gdyż stare i wysuszone kasztany mają gorzki smak oraz są twarde, dlatego warto zwrócić uwagę, jakie kasztany się kupuje w sklepie.

Najpopularniejszy sposób na przyrządzenie kasztanów, to po prostu ich pieczenie. Przepis jest bardzo prosty – kasztany najpierw nacinamy w kształt X na wierzchu, następnie wkładamy je do nagrzanego do temperatury ok 200-250 C piekarnika i pieczemy ok 15-25, w międzyczasie warto przemieszać je w naczyniu, w którym je pieczemy. W połowie pieczenia możemy je posypać gruboziarnistą solą. Po wyciągnięciu z piekarnika obieramy je ze skorupek oraz skórki. Możemy jeść je w takiej formie już, niektórzy jednak polewają je dodatkowo miodem lub masłem z solą.

Kasztany jadalne pieczone gotowane Portugalia Lizbona Lisbona przepisy smak foto opis
Sezon na kasztany w Portugalii rozpoczyna się w drugiej połowie października

Inny popularny sposób przyrządzenia kasztanów, to ich gotowanie – ponacinane kasztany wrzucamy do gotującej się wody, gotujemy około 30 minut, wcześniej dodając do wody liść laurowy i sól, dzięki czemu kasztany będą miały ciekawy smak. Po ugotowaniu możemy je posiekać i wykorzystać, jako dodatek do różnych potraw, podawać w całości lub je wysuszyć i zmielić.

Dlaczego warto spróbować kasztanów w Lizbonie?

  • gdyż smakują wyjątkowo, gdy kupimy je po całym dniu zwiedzania od ulicznego sprzedawcy
  • dobrze rozgrzewają ręce i poprawiają humor
  • doskonale smakują podawane z likierem winnym jeropigą
  • jest to popularna przekąska Portugalczyków
  • nie uciekniemy od dymu pieczonych kasztanów, który snuje się ulicami Lizbony, więc warto spróbować, co jest powodem tego całego zamieszania
  • są po prostu zdrowe i smaczne
  • 11 listopada przypada święto św. Marcina, kiedy cała Portugalia zajada się właśnie kasztanami i pije czy to młode wino, czy jeropigę
Kasztany jadalne pieczone gotowane Portugalia Lizbona Lisbona przepisy smak foto opis
Sprzedawca pieczonych kasztanów, a w tle plac Rossio

Na koniec jedna uwaga: kasztany, które spotykamy w Polsce – w parkach, ogrodach i lasach nie są kasztanami jadalnymi i nie można ich jeść! Kasztany spotykany w Polsce, to inny gatunek rośliny, której owoce mają inne właściwości, niż kasztany jadalne opisane w niniejszym tekście!