Kościół św. Rocha – kościół, który musisz zobaczyć!

Kościół św. Rocha w Lizbonie Lisbonie Muzeum Fotografie Zdjęcia Przewodnik Bairro Alto kościoły w Lizbonie

Kościół św. Rocha w Lizbonie, czyli Igreja de São Roque, to jeden z tych wyjątkowych kościołów w Lizbonie, które po prostu trzeba zobaczyć, gdy zwiedzamy Lizbonę. Kościół świętego Rocha znajduje się w Bairro Alto, więc nie ma żadnych problemów, aby go znaleźć i wpisać na swój plan zwiedzania i poznawania Lizbony. Mimo to kościół ten jest często pomijany przez turystów, dlaczego?

Przede wszystkim może dlatego, że zewnątrz kościół nie wyróżnia się niczym szczególnym, jednak gdy poznamy jego historię i wnętrze, to przestaje nas dziwić, dlaczego kościół św. Rocha jest polecany w każdym przewodniku po Lizbonie. Zapraszamy do zobaczenia galerii zdjęć przedstawiających kościół św. Rocha w Lizbonie, a także przeczytania historii tej świątyni, zobaczenia, kiedy są msze święte + jak zawsze znajdziecie tutaj wiele informacji praktycznych, które pomogą zaplanować zwiedzanie Bairro Alto i kościoła św. Rocha.

Lizbona i kościół św. Rocha – opis

Kościół św. Rocha w Lizbonie, po portugalsku Igreja de São Roque, jest pierwszym kościołem Jezuitów w Portugalii i jednym z pierwszych na całym świecie. Służył, jako siedziba za zakonu Jezuitów przez ponad 200 lat, aż do momentu, kiedy w XVIII wieku Jezuici zostali wydaleni z Portugalii. Po tragicznym trzęsieniu ziemi z 1755 roku, które zniszczyło Lizbonę, kościół stał się siedzibą towarzystwa charytatywnego Santa Casa da Misericórdia de Lisboa. Ciekawostką jest to, że kościół św. Rocha w Lizbonie jest jednym z budynków, które przetrwały ten największy kataklizm w historii Lizbony. To co sprawia, że kościół świętego Rocha jest opisywany w każdym przewodniku po Lizbonie jest przede wszystkim kaplica św. Jana Chrzciciela (po portugalsku Capela de São João Baptista), która powstałą w Rzymie w XVII wieku, a która to w momencie powstania była najdroższą kaplicą na świecie.  Czy warto wejść do tej świątyni w Lizbonie? Koniecznie! Mimo tego, że wygląda bardzo niepozornie z zewnątrz.

Kościół św. Rocha w Lizbonie Lisbonie Muzeum Fotografie Zdjęcia Przewodnik Bairro Alto kościoły w Lizbonie

Historia Kościoła św. Rocha w Lizbonie

W roku 1505 Lizbonę nawiedziła plaga dżumy, która przybyła do stolicy Portugalii, na statkach z Włoch. Było to na tyle poważne zagrożenie, że król Manuel I, rządzący wtedy Portugalią, był zmuszony opuścić Lizbonę. Wtedy to na miejscu obecnego kościoła, poza murami miejskimi, stworzono cmentarz dla osób zadżumionych. Wysłano wtedy również po relikwie św. Rocha – patrona chroniącego przez zarazą. W roku 1506, dokładnie 24 marca, zaczęto budować na cmentarzu kaplicę, w której to miały się znajdować relikwie świętego. Kaplica została ukończona rok później,a od 1527 roku zaczęło się nią opiekować Towarzystwo św. Rocha.

W roku 1540, po utworzeniu Towarzystwa Jezusowego w 1530 roku, król Portugalii Jan III zaprosił Jezuitów do Lizbony. Ich pierwszą siedzibą był nie istniejący już Szpital Wszystkich Świętych, jednak z czasem zaczęto się rozglądać za nową siedzibą dla nich. Wybrano tereny, na których znajdowała się kaplica św. Rocha. W roku 1555 rozpoczęła się budowa nowego kościoła. W swojej budowie kościół miał trzech głównych architektów: Alfonso Álvaresa, następnie pałeczkę przejął Baltasar Álvares, a prace skończył Filipe Térzi.

Kościół św. Rocha w Lizbonie Lisbonie Muzeum Fotografie Zdjęcia Przewodnik Bairro Alto kościoły w Lizbonie

Budowa kościoła została zakończona na początku XVII wieku. Nowy kościół został zlokalizowany na linii południe-północ, w przeciwieństwie do kaplicy, która była zorientowana na linii wschód-zachód. Kościół jest budowlą jednonawową, szeroką, bez widocznego, wydzielonego transeptu, z podniesioną częścią prezbiterium. Czasami nazywamy ten styl, stylem audytoryjny. Styl, w którym został wybudowany kościół św. Rocha bardzo często następnie był powielany w innych budowlach jezuickich na terenie Portugalii i całego imperium kolonialnego Portugalii. Proste wykończenie zewnętrznej elewacji łączy się z barokowym wnętrzem w ciekawy i oryginalny sposób.

W roku 1759 Jezuici zostali wydaleni z terytorium Portugalii z polecenie Markiza Pombala, pierwszego ministra w rządzie króla Józefa. Kościół św. Rocha został skonfiskowany przez Państwo wraz z budynkami kościelnymi. 8 lutego 1768 roku kościół został przekazany towarzystwu Santa Casa da Misericórdia de Lisboa. Dzisiaj w kompleksie kościoła św. Rocha cały czas swoją siedzibę ma wspomniane towarzystwo charytatywne, kościół pełni dalej funkcję religijną, a w przylegającym bezpośrednio do kościoła budynku znajduje się Muzeum św. Rocha.

Kościół św. Rocha w Lizbonie – zwiedzanie

Warto zaplanować zwiedzanie kościoła św. Rocha, gdyż jest to jeden z najciekawszych kościołów w całej Lizbonie. Wnętrze jest wynikiem kilku przebudów z XVII i XVIII wieku. Zwiedzając kościół św. Rocha zauważymy takie style architektoniczne, jak manieryzm (na przykład w kaplicy św. Franciszka Ksawerego czy kaplicy św. Rodziny), wczesny barok (kaplica św. Sakramentu), późny barok (kaplica z figurką Piety), czy rokoko (kaplica św. Jana Chrzciciela).

Warto zwrócić uwagę na dekorację ścian w transepcie oraz pod chórem, które są ozdobione płytkami azulejos wyprodukowanymi w Trianie, a pochodzącymi z końcówki XVI wieku. Płytki te przedstawiają tzw. „diamentowe” wzory. W czterech niszach zauważymy potężne marmurowe figury czterech Ewangelistów. Często pojawia się również monogram IHS – symbol Towarzystwa Jezusowego. Uwagę przykuwa również malowany sufit, który powstał w latach 1584-1586, a którego obecna formą jest wynikiem rekonstrukcji z 2001 roku.

Kościół św. Rocha w Lizbonie Lisbonie Muzeum Fotografie Zdjęcia Przewodnik Bairro Alto kościoły w Lizbonie

Barokowe organy, które zobaczyć można na chórze składają się z 1694 piszczałek. Zostały one wybudowane w 1784 roku przez António Xavier Machado e Cerveira dla kościoła  São Pedro de Alcântara, a w 1840 roku przeniesione do kościoła św. Rocha. To, na co jednak, koniecznie trzeba zwrócić uwagę zwiedzając kościół św. Rocha, to wspomniana w niniejszym tekście już kilka razy kaplica św. Jana Chrzciciela.

Kaplica św. Jana Chrzciciela w Lizbonie

Kaplica św. Jana Chrzciciela w kościele św. Rocha w Lizbonie jest uważana za unikatowy przykład w sztuce europejskiej. Po portugalsku nazywa się ona Capela de São João Baptista. Została ona zamówiona w Rzymie w 1740 roku przez króla Portugalii Jana V. Została wykonana w latach 1742-1750, kiedy to została oficjalnie odsłonięta w Lizbonie. Głównymi jej projektantami byli architekci Luigi Vanvitelli i Niccolo Salvi. Kaplica św. Jana Chrzciciela została konsekrowana przez papieża Benedykta XIV 15 grudnia 1744 roku w kościele św. Antoniego w Rzymie.

We wrześniu 1747 roku została na trzech statkach przetransportowana do Lizbony i złożona w kościele św. Rocha, w dawnej kaplicy św. Ducha. W momencie powstania była to najdroższa kaplica na świecie, ze względu na cenę i wartość materiałów, które posłużyły do jej wykonania. Do stworzenia kaplicy św. Jana Chrzciciela użyto m.in. kości słoniowej, alabastrów, agatów, lazurytu lapis lazuli, ametystów, porfirów, kararyjskich marmurów, czy złota i brązu. Jest to jeden z najbogatszych przykładów sztuki sakralnej w Portugalii.

Kościół św. Rocha w Lizbonie Lisbonie Muzeum Fotografie Zdjęcia Przewodnik Bairro Alto kościoły w Lizbonie

Kaplica św. Jana Chrzciciela jest ważnym krokiem w historii architektury w Portugalii, gdyż wprowadza do tego kraju styl rokoko oraz nowe trendy w rzeźbieniu, użycie bogatych zdobionych mozaik oraz różne techniki zdobnicze. Warto stanąć na dłuższą chwilę przed kaplicą i zwrócić uwagę na przykład na bogate mozaiki, które składają się ogromnej ilości drobnych elementów (wielkości od 2 do 5 mm).

Muzeum św. Rocha w Lizbonie

Przy kościele św. Rocha działa Muzeum św. Rocha. Nie jest to duże muzeum, dlatego nie potrzeba wcale dużo czasu, aby je zwiedzić. Muzeum św. Rocha posiada jedna jedne z najlepszych w Europie zbiorów XVII­-wiecznej włoskiej sztuki sakralnej. Zobaczymy tam również bogate zbiory barokowych naczyń liturgicznych wykonanych ze srebra, szat liturgicznych, XVI-wieczne relikwiarze oraz kolekcję malarstwa portugalskiego.

Dojazd do kościoła św. Rocha i muzeum w Lizbonie

  • metrem do stacji Baixa – Chiado, wyjście w kierunku „Largo do Chiado”, a następnie spacerem ok 5 minut wzdłuż Rua da Misericórdia, aż do momentu, kiedy dojdziemy do placu Largo Trindade Coelho
  • autobusem 758 z Cais do Sodre, kierunek Portas de Benfica, do przystanku Largo Trindade Coelho
  • windą Gloria z Praca dos Restauradores
  • spacerem z placu Rossio wzdłuż Calçada do Duque

Kościół św. Rocha w Lizbonie Lisbonie Muzeum Fotografie Zdjęcia Przewodnik Bairro Alto kościoły w Lizbonie (17 of 19)

Kościół św. Rocha w Lizbonie: Wstęp i bilety

Wstęp do kościoła św. Rocha jest zawsze bezpłatny. Nie ma możliwości zwiedzania kościoła podczas uroczystości religijnych oraz mszy. Wstęp do Muzeum św. Rocha jest płatny i kosztuje:

  • bilet normalny: 2,50 €
  • dla posiadaczy Lisboa Card: 1 €
  • studenci i uczniowie: 1 €
  • bilet rodzinny (rodzice z trójką lub większą ilością dzieci): 5 €
  • dzieci do 14. roku życia i osoby powyżej 65. roku życia: wstęp bezpłatny
  • darmowe wstęp dla wszystkich w każdą niedzielę do godziny 14.00
  • przedstawione informacje są aktualne na stan: kwiecień 2015

Kościół i muzeum św. Rocha: Godziny otwarcia

  • Kościół św Rocha od kwietnia do września
    • poniedziałek 14.00-19.00
    • wtorek-niedziela: 9.00-19.00
    • czwartek: 9.00-20.00
  • Kościół św. Rocha od października do marca
    • poniedziałek 14.00-18.00
    • wtorek-niedziela: 9.00-18.00
  • Kościół św. Rocha jest zamknięty w poniedziałki do godz. 14.00, 1 stycznia, Niedzielę Wielkanocną, 1 maja i 25 grudnia
  • Muzeum św Rocha od kwietnia do września
    • poniedziałek 14.00-19.00
    • wtorek-niedziela: 10.00-19.00
    • czwartek: 10.00-20.00
  • Muzeum św Rocha od października do marca
    • poniedziałek 14.00-18.00
    • wtorek-niedziela: 10.00-18.00
  • Muzeum św. Rocha jest zamknięte 1 stycznia, Niedzielę Wielkanocną, 1 maja i 25 grudnia. Ostatnie wejście 30 minut przed zamknięciem

Kościół św. Rocha w Lizbonie Lisbonie Muzeum Fotografie Zdjęcia Przewodnik Bairro Alto kościoły w Lizbonie

Msze święte w Kościele św. Rocha w Lizbonie

Msze święte w kościele św. Rocha odbywają się od wtorku do soboty o godzinie 12.15, a w niedziele i święta religijne o 12.30 Podczas mszy świętej nie ma możliwości zwiedzania kościoła.

Adres i dane kontaktowe

Largo Trindade Coelho
1200-470 Lisboa – Portugal
Tel. +351 213 235 444
www: www.museu-saoroque.com

Kościół św. Rocha w Lizbonie: Lokalizacja

Wideo z kościoła św. Rocha w Lizbonie

Kościół św. Rocha w Lizbonie – fotografie i zdjęcia